Het Italiaanse openbaar ministerie heeft een ontwerpfout uitgesloten als oorzaak van het zinken van het superjacht Bayesian. Bij die ramp kwamen in augustus 2024 zeven mensen om. Italiaanse media meldden dat vorige week. Volgens de Amerikaanse maritieme journalist Peter Swanson, die het nieuws in zijn nieuwsbrief Loose Cannon bespreekt, is dit het duidelijkste signaal tot nu toe dat de aanklagers kapitein James Cutfield en twee bemanningsleden willen vervolgen. Een eindrapport en een beslissing over vervolging worden tegen eind deze maand verwacht.
De Bayesian is een sloepgetuigd superjacht van 56 meter (184 voet), in 2008 gebouwd door Perini Navi. Het schip lag voor anker voor de kust van Sicilië toen het in de nacht van 19 augustus 2024 tijdens een hevige windstorm kapseisde en zonk. Lees ook: VIDEO. Maxi zeiljacht Bayesian vergaat nabij Sicilië: één dode en zes vermisten, techondernemer Mike Lynch onder de vermisten.
Volgens Swanson legt het parket de schuld al sinds de eerste dagen na de ramp bij de bemanning, zelfs toen het wrak nog ononderzocht op de bodem lag. De toon is sindsdien steeds scherper geworden. In mei sloten de aanklagers de valwind al uit als doorslaggevende factor. Zij stelden dat het weer vrij gewoon was en dat het schip het had moeten kunnen doorstaan.

Haaks op de heersende consensus
Door ontwerp en bouw van de Bayesian vrij te pleiten, gaan de Italiaanse autoriteiten in tegen wat Swanson “conventional wisdom” noemt: de gangbare opvatting. Die opvatting staat in het tussentijdse rapport van de Britse Marine Accident Investigation Branch (MAIB) van mei 2025, in een onderzoeksreconstructie van The New York Times van oktober 2024 en in een reeks artikels op Loose Cannon van of met vooraanstaande scheepsontwerpers.
Loose Cannon kreeg zelf het “Bayesian Stability Information Booklet” in handen en deelde het. Dat technische stabiliteitsdocument is verplicht voor alle grote schepen. Volgens Swanson hielp het The New York Times en de geraadpleegde scheepsontwerpers bij hun conclusies.
De Britse onderzoekers concludeerden voorlopig dat het ontwerp van de Bayesian het schip kwetsbaar maakte voor plotse valwinden. Daarbij speelde vooral de windvang van de 72 meter (237 voet) hoge mast een rol. Volgens de MAIB had niets in de opleiding van kapitein en bemanning of in het stabiliteitsboekje hen op die kwetsbaarheid gewezen. Perini Navi, sinds 2021 eigendom van The Italian Sea Group, heeft altijd ontkend dat er een ontwerpfout was. Begin 2026 stapte het bedrijf naar de rechter tegen de kapitein, twee bemanningsleden en de eigenaar van het schip, en eist het 456 miljoen euro schadevergoeding.
Drie bemanningsleden, drie verwijten
Het onderzoek richt zich op drie mensen: kapitein James Cutfield uit Nieuw-Zeeland, de Britse hoofdwerktuigkundige Tim Parker Eaton en dekmatroos Matthew Griffiths. Zij staan als verdachte geregistreerd in het strafonderzoek naar scheepsramp en meervoudige dood door schuld. Dat is een procedurele stap in het Italiaanse recht en betekent niet dat ze schuldig zijn.
Swanson vat de redenering van de aanklagers zo samen. Cutfield zou de stabiliteit in gevaar hebben gebracht omdat hij die nacht de zware ballastkiel niet liet zakken. Parker Eaton zou niet hebben nagekeken of de waterdichte luiken in de machineruimtes dicht waren om overstroming te voorkomen. En Griffiths zou als nachtwacht niet goed hebben gereageerd op de plotse omslag in het weer.
Het parket zal volgens Swanson aanvoeren dat die nalatigheden een noodsituatie die te overleven was, veranderden in een ramp met meerdere doden. De verwijten zijn nog niet door een rechter getoetst.
Wat staat er in het stabiliteitsboekje over de hefkiel?
Volgens Swanson verdient het verwijt over de hefkiel de meeste aandacht. Het stabiliteitsboekje van de Bayesian verplicht nergens uitdrukkelijk om de kiel te laten zakken als het schip voor anker ligt. Onder zeil moet de kiel volgens het boekje wél naar beneden. Onder motor mag ze uitdrukkelijk omhoog blijven.
In het hoofdstuk over beschutte ankerplaatsen en havens staat alleen dat de kapitein “verantwoordelijk is voor het inschatten van de aanwezige risico’s en gevaren en het nemen van passende voorzorgsmaatregelen”. Wel raadt het boekje uitdrukkelijk aan om het luik tussen de achterste bergruimte (lazarette) en de machinekamer te sluiten zodra de zijdeur in de romp boven het water openstaat.
Swanson leidt daaruit af dat de opstellers van het boekje weinig belang hechtten aan de stand van de kiel voor anker. Een verdediger zou volgens hem kunnen aanvoeren dat elke instructie over de kiel voor anker ontbreekt, terwijl de zijdeur wel uitdrukkelijk wordt vermeld, en dat een rechtbank dat als ontlastend moet zien. Zo heeft het Britse onderzoeksbureau het volgens Swanson blijkbaar ook gezien.
Concrete gegevens ontbreken nog
Volgens Swanson ontbreekt in de verklaringen van zowel de bouwer als de aanklagers tot nu toe elk concreet gegeven of elke tijdlijn die menselijke fouten als oorzaak aantoont.
Het eindrapport van de Italiaanse autoriteiten en de beslissing om al dan niet te vervolgen worden tegen eind november verwacht. Geen van de drie verdachten verblijft in Italië.
Swanson vraagt zich daarom af of Cutfield, Parker Eaton en Griffiths wel voor de rechter zouden verschijnen als Italië beslist hen te vervolgen.
Over de Bayesian

De Bayesian werd in 2008 opgeleverd door de Italiaanse werf Perini Navi, met een ontwerp van Ron Holland Design. De aluminium mast was destijds een van de hoogste ter wereld. Het jacht was eigendom van een holding van de familie van de Britse techondernemer Mike Lynch. Op 19 augustus 2024 lag het schip voor anker bij Porticello, nabij Palermo. Van de 22 mensen aan boord overleefden er 15. Lynch en zijn dochter waren bij de zeven doden. Naast het Italiaanse strafonderzoek loopt er een Brits veiligheidsonderzoek van de MAIB. Dat onderzoek zoekt geen schuldigen maar wil vergelijkbare ongevallen voorkomen.
